Ayllu
Aylluxa maa jakaawiwa Qhichwanak Aymaranak markanakap taypinxa.
Aylluxa Inka Tawantinsuyu nayraqatatpachwa utjapunitayna. Maa Ayllunsti waljan wilamasinakarakiwa qamapxiritayna, yapunaks yapuchapxiritayna, ukajamarak uywanaks uywapxiritayna [1] Maa ayllunxa Wak'anakaw utji, ukanakarakiw marka uywirinakaxa, achachilanaka awichanakasa qullunakankiwa, ukjamarus jupanakarakiw awatisipkistu. Maa Aylluxa ( Jilaqata)nakaw mamat'allamp chikt'at unnjapxi, ukjamaraki taqi kunsa Ayllu tayoinxa amuyapxi. Ayllu taypinxa yatiqawisa manqa'wisa maynit maynikam yatichatawa, ukjamaraki jan walt'awinaka kuna manq'at t'aqhisiwinak utjipanxa taqiniw yanapt'asipxi. [2] Ayllu taypinxa taqikunasa jakawiniwa, ukjamaraki jakaawitaki utt'ayatawa[3]
Sapa Aylluwa uraqini, ukjamaraki taqikunasa taqinitakiwa janiw jichhapachnakxamakanati. [4]
“Ayllu solidarity is a combination of kinship and territorial ties, as well as symbolism. (Albo 1972; Duviols 1974; Tshopik 1951; and Urioste 1975). These studies, however, do not explain how the ayllu is a corporate whole, which includes social principles, verticality, and metaphor... Ayllu also refers to people who live in the same territory (llahta) and who feed the earth shrines of that territory”[5]
Amuyunaka [trukaña]
- ↑ Plantilla:Cite book
- ↑ Plantilla:Cite book
- ↑ Plantilla:Cite book
- ↑ Plantilla:Cite book
- ↑ Bastien, Joseph. Mountain of the Condor: Metaphor and ritual in an Andean Ayllu. 1978.
Juk'ampinaka [trukaña]
- Godoy, R. 1986. The Fiscal Role of the Andean Ayllu. Man 21(4): 723-741.